ESDER Konya'dan esnaf ekonomisine dikkat çeken çıkış: “Kum dahi bitti”

Esnaf ve Sanatkârlar Derneği (ESDER) Konya Şubesi, 2026 yılının ilk yedi ayına ilişkin esnaf verileri üzerinden ekonomi politikalarına dikkat çeken bir açıklama yaptı. Türkiye Esnaf ve Sanatkârlar Konfederasyonu'nun verilerine işaret edilen açıklamada, açılan iş yeri sayısının azalırken kapanan işletme sayısının yükseldiği belirtilerek, “Deniz değil, kum dahi bitmiştir” ifadeleri kullanıldı. Dernek, esnaf için faizsiz finansman, uzun vadeli borç yapılandırması ve üretimi destekleyen yeni bir ekonomik model çağrısında bulundu.

Açıklamada, esnafın yüksek kira, enerji, akaryakıt, personel, vergi ve SGK maliyetleri karşısında giderek daha fazla zorlandığı savunuldu.

71 bin 169 iş yeri kapanmasına dikkat çekildi

ESDER Konya Şubesi'nin paylaştığı açıklamada, TESK'in 2026 yılı Ocak-Temmuz dönemine ilişkin verileri değerlendirildi.

Buna göre yılın ilk yedi ayında açılan esnaf iş yeri sayısının geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 8,05 azalarak 169 bin 835'e gerilediği, kapanan iş yeri sayısının ise yüzde 8 artarak 71 bin 169'a yükseldiği belirtildi.

Dernek, söz konusu rakamların yalnızca istatistik olarak görülmemesi gerektiğini vurgulayarak, her kapanan işletmenin bir ailenin gelirini, çalışanların istihdamını ve bulunduğu bölgenin ekonomik hareketliliğini doğrudan etkilediğini ifade etti.

“Esnafın dayanma gücü son sınırında”

Açıklamada, esnafın artan işletme maliyetleri nedeniyle önemli bir baskı altında olduğu savunuldu.

Elektrik, su, doğal gaz, akaryakıt, personel giderleri, vergi, SGK primleri ve kira maliyetlerinin yükseldiğine dikkat çekilirken, vatandaşın alım gücündeki düşüşün esnafın satışlarını da olumsuz etkilediği belirtildi.

ESDER Konya Şubesi, giderlerin yükseldiği ancak satışların gerilediği bir ortamda işletmelerin borçlanmaya yöneldiğini, yüksek faizlerin ise esnaf üzerindeki yükü daha da artırdığını kaydetti.

Açıklamada, “Esnafımızın dayanma gücü son sınırına gelmiştir” denildi.

Faizsiz finansman modeli istendi

Derneğin öne çıkardığı taleplerin başında faizsiz finansman modeli geldi.

Esnafın temel sorununun yalnızca krediye ulaşmak olmadığını belirten ESDER Konya Şubesi, kullanılan kredilerin yüksek faiz maliyetlerinin işletmeler açısından yeni bir yük oluşturduğunu savundu.

Açıklamada, borcu kapatmak amacıyla yeniden kredi kullanılmasının sürdürülebilir olmadığı belirtilerek, üretim ve istihdam şartına bağlı faizsiz finansman imkanlarının yaygınlaştırılması çağrısı yapıldı.

Vergi ve prim borçları için yapılandırma çağrısı

ESDER Konya Şubesi, vergi ve SGK prim borçları konusunda da yeni düzenlemeler yapılmasını istedi.

Açıklamada, esnafın borçlarının adil, uzun vadeli ve faizsiz modellerle yapılandırılması gerektiği ifade edildi.

İşletmelerin kredi maliyetlerinin düşürülmesi, kira ve enerji giderleri ile personel ve vergi yükünün birlikte ele alınması gerektiği belirtilirken, asıl hedefin esnafı sürekli kredi kullanmaya yöneltmek değil, kendi geliriyle ayakta kalabileceği bir ekonomik ortam oluşturmak olduğu vurgulandı.

“Esnaf sadece ticaret erbabı değildir”

Açıklamada esnafın ekonomik rolünün yanı sıra toplumdaki sosyal konumuna da dikkat çekildi.

Mahalle bakkalından berbere, sanayi ustasından küçük atölye sahibine ve pazarcıya kadar esnafın toplumun günlük yaşamındaki yerine vurgu yapılarak, bir işletmenin kapanmasının yalnızca ticari bir kayıp olmadığı ifade edildi.

ESDER Konya Şubesi, 71 bin 169 iş yeri kapanışının arkasında binlerce aile, çalışan ve borç yükü bulunduğunu belirterek esnafa yönelik desteklerin artırılması gerektiğini kaydetti.

“Türkiye'nin ihtiyacı daha fazla üretim”

Dernek, mevcut ekonomik modele yönelik eleştirilerinde üretim vurgusu yaptı.

Türkiye'nin daha fazla borçlanmaya değil, üretimin artırılmasına; yüksek faiz yerine daha adil finansman sistemlerine ihtiyaç duyduğunu savunan ESDER Konya Şubesi, sanayi, tarım ve küçük işletmelerin güçlendirilmesi gerektiğini ifade etti.

Açıklamada, üretim yapan kesimlerin finansman maliyetleri altında zorlandığı bir ekonomik yapının yeniden değerlendirilmesi gerektiği belirtildi.

“Deniz değil, kum dahi bitmiştir”

ESDER Konya Şubesi, açıklamasının sonunda yetkililere çağrıda bulundu.

Esnafın sırtına yeni yükler getirilmemesi, üreticilerin yüksek maliyet ve faizle ayakta tutulmaya çalışılmaması gerektiği belirtilerek şu ifadelere yer verildi:

“Artık esnafın sabrını sınamayın. Artık esnafın sırtına yeni yükler yüklemeyin. Çünkü bugün geldiğimiz noktada deniz değil, kum dahi bitmiştir.”

Dernek, Milli Görüş'ün üretim, adalet, paylaşım ve faizsiz ekonomi yaklaşımını savunduğunu belirterek esnaf, sanatkâr, üretici ve çalışanların yanında olmaya devam edeceğini açıkladı.