Acil servislerde yoğunluk dikkat çekiyor

Acil servislerde yoğunluk yeniden gündemde

Mevsim geçişiyle birlikte ateş, öksürük, boğaz ağrısı, burun akıntısı ve halsizlik gibi şikayetlerde artış yaşanırken, hastanelerin acil servislerinde de yoğunluk dikkat çekiyor. Özellikle solunum yolu enfeksiyonlarına bağlı yakınmaların çocuklar ve kronik hastalığı bulunan kişilerde daha ağır seyredebildiği belirtiliyor.

Hava sıcaklıklarındaki değişim, okulların açılması ve kapalı ortamlarda daha fazla zaman geçirilmesi, solunum yolu enfeksiyonlarının yayılmasını kolaylaştıran faktörler arasında gösteriliyor. Eylül ayının son günlerinde benzer şikayetlerle sağlık kuruluşlarına başvuruların arttığına ilişkin haberler de gündeme geliyor.

Ancak her ateş, öksürük veya halsizlik durumunun acil müdahale gerektirmediği belirtiliyor. Sağlık Bakanlığına bağlı hastanelerin bilgilendirmelerinde de acil servislerin temel olarak ani gelişen ve gecikmesi halinde ciddi sonuçlara yol açabilecek sağlık sorunlarına müdahale ettiği vurgulanıyor.

Bu belirtiler varsa beklemeyin

Acil servise başvurmayı gerektirebilecek belirtilerin başında nefes darlığı, göğüs ağrısı veya göğüste sıkışma, bilinç kaybı ve ani gelişen konuşma bozukluğu geliyor.

Bunun yanı sıra vücudun herhangi bir bölümünde aniden ortaya çıkan his veya hareket kaybı, şiddetli ve ani ağrı, ciddi kanama, kafa travması, ağır yaralanma, zehirlenme şüphesi ve ciddi alerjik reaksiyonlar da acil değerlendirme gerektirebiliyor.

Özellikle nefes almakta güçlük çekilmesi, yüzde veya boğazda şişme, bilinçte değişiklik yaşanması gibi belirtilerin bekletilmemesi gerekiyor. Kalp krizi, inme, ağır kanama ve ciddi travmalar gibi durumlar acil müdahalenin gecikmemesi gereken tablolar arasında yer alıyor.

Çocuklarda belirtiler daha yakından izlenmeli

Çocuklarda ise hastalığın seyri kısa sürede değişebildiği için belirtilerin yakından takip edilmesi önem taşıyor. Özellikle küçük çocuklarda nefes almada güçlük, belirgin halsizlik, sıvı alamama, sürekli kusma veya genel durumda hızlı bozulma dikkat edilmesi gereken bulgular arasında.

Son dönemde bazı bölgelerde özellikle çocuk acil servislerinde solunum yolu enfeksiyonları nedeniyle yoğunluk yaşandığı bildiriliyor. Van'da yayımlanan bir sağlık haberinde, çocuk acil başvurularının kış döneminde belirgin şekilde yükseldiği ve özellikle 0-6 yaş grubunun solunum yolu enfeksiyonlarından daha fazla etkilendiği aktarıldı.

Bu nedenle çocuklarda yalnızca ateşin yüksekliğine değil, çocuğun genel durumuna, solunumuna, sıvı alımına ve bilinç düzeyine de dikkat edilmesi gerekiyor.

Acil servis her şikayetin ilk adresi değil

Acil servislerde hastalar, başvuru sırasına göre değil, sağlık durumlarının aciliyetine göre değerlendiriliyor. Bu uygulamaya triyaj adı veriliyor.

Sağlık kuruluşlarının bilgilendirmelerine göre hayati riski bulunan hastalar öncelikli olarak değerlendirilirken, daha düşük aciliyet seviyesindeki hastalar bekleyebiliyor. Bu nedenle acil olmayan şikayetlerle yapılan başvurular, yoğunluğun artmasına ve ciddi durumda olan hastaların daha uzun süre beklemesine neden olabiliyor.

Acil serviste değerlendirilmesi gerekmeyen durumlarda aile hekimi veya ilgili polikliniklerden sağlık hizmeti alınması, acil birimlerin gerçekten müdahale gerektiren hastalara daha hızlı ulaşmasına yardımcı oluyor.

Hangi durumda 112 aranmalı?

Hayati tehlike oluşturan bir durumdan şüpheleniliyorsa kişinin kendi imkanlarıyla hastaneye götürülmesi yerine 112 Acil Çağrı Merkezi'nden yardım istenmesi gerekebilir.

Özellikle bilinç kaybı, ciddi nefes darlığı, ağır kanama, ciddi travma, ani gelişen felç veya inme belirtileri gibi durumlarda zaman kaybetmeden acil yardım çağrılması önem taşıyor. Sağlık Bakanlığı Acil Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğü de acil sağlık hizmetlerinin bu tür durumlarda hızlı müdahale ve nakil süreçlerini yürüttüğünü belirtiyor.

Öte yandan yalnızca hafif burun akıntısı, hafif boğaz ağrısı veya genel durumun iyi olduğu basit üst solunum yolu yakınmalarında kişinin durumunu takip etmesi ve gerektiğinde birinci basamak sağlık hizmetlerinden destek alması daha uygun olabilir.

Mevsim geçişlerinde enfeksiyonların arttığı dönemlerde el hijyenine dikkat edilmesi, kapalı ve kalabalık ortamlarda gerekli önlemlerin alınması, hasta kişilerle yakın temastan kaçınılması ve özellikle risk grubundaki kişilerin belirtileri daha dikkatli takip etmesi önem taşıyor.