Ağrı’daki Nuh’un Gemisi araştırmasında saha çalışmaları tamamlandı

Ağrı’nın Doğubayazıt ilçesinde yıllardır Nuh’un Gemisi’ne ait olduğu iddiasıyla araştırılan gemi biçimli oluşumda yürütülen 2026 yılı saha çalışmaları tamamlandı. Sivas Cumhuriyet Üniversitesi öncülüğünde gerçekleştirilen araştırmada, ilk kez karotlu sondaj çalışmalarıyla yer altından numuneler alınırken, gelişmiş radar sistemleriyle de oluşumun altındaki katmanlar incelendi.

Araştırmadan elde edilen ilk veriler, bölgedeki gizemi yeniden gündeme taşıdı. Radar taramalarında yüzeyin altında bazı anomaliler tespit edildiği açıklanırken, araştırma ekibi bu bulguların yapının doğal bir jeolojik oluşum mu yoksa insan eliyle meydana getirilmiş bir yapı mı olduğunun anlaşılması açısından değerlendirilmesi gerektiğini belirtiyor.

90 günlük saha çalışması tamamlandı

Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Arkeoloji Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Cenker Atila başkanlığındaki proje kapsamında yaklaşık 90 gün boyunca bölgede kapsamlı çalışmalar yürütüldü.

Araştırmaya beş ülkeden yaklaşık 20 bilim insanı katıldı. Çalışmalar sırasında dronlarla arazinin üç boyutlu modeli çıkarıldı, GPS ölçümleri yapıldı ve bölgenin ayrıntılı haritalaması gerçekleştirildi.

Araştırmanın en önemli aşamalarından biri ise yer altının incelenmesi oldu. Yeni nesil yer altı radarlarıyla formasyonun farklı bölümleri taranırken, karotlu sondaj yöntemiyle de yerin altından sürekli numuneler alındı.

Amerikalı uzman: Radar taramalarında anomaliler tespit edildi

Araştırma ekibinde başkan yardımcısı olarak görev yapan Amerikalı uzman Andrew Jones, çalışmalarda elde edilen bulgulara ilişkin dikkat çeken değerlendirmelerde bulundu.

Jones’un aktardığı bilgilere göre radar taramalarında yüzeyin altında bazı anomaliler tespit edildi. Karotlu sondaj çalışmalarında ise farklı derinliklerden sürekli toprak numuneleri çıkarıldı.

Bu bulgular, araştırma ekibinin oluşumun yalnızca yüzeyde görünen gemi biçiminden ibaret olup olmadığını daha ayrıntılı biçimde incelemesine imkan sağladı.

Ancak araştırmacılar açısından bu anomalilerin tek başına Nuh’un Gemisi’nin varlığını kanıtlamadığı da önem taşıyor. Radar görüntülerinde tespit edilen yapıların kaynağının belirlenmesi için numunelerin ve diğer verilerin laboratuvar ortamında analiz edilmesi gerekiyor.

“Yekpare kaya kütlesi” tartışması yeniden gündemde

Araştırmanın dikkat çeken sonuçlarından biri de oluşumun yapısına ilişkin tartışmalara yeni verilerin eklenmesi oldu.

Jones, karotlu sondaj sırasında sürekli toprak numunesi alınmasının önemli olduğunu belirtti. Bu durum, geçmişte bölgede yapılan bazı değerlendirmelerde öne sürülen “yekpare kaya kütlesi” yaklaşımının daha ayrıntılı şekilde incelenmesini gündeme getirdi.

Bununla birlikte, yer altında toprak katmanlarının bulunması doğrudan insan yapımı bir yapı bulunduğu anlamına gelmiyor. Jeolojik süreçler sonucunda oluşan doğal yapılarda da farklı katmanlar ve radar anomalileri ortaya çıkabiliyor.

Bu nedenle araştırma ekibinin nihai değerlendirmesi, saha çalışmalarından elde edilen tüm verilerin laboratuvar sonuçlarıyla birlikte değerlendirilmesinin ardından yapılacak.

Yaklaşık bin numune laboratuvara gönderildi

Araştırma kapsamında oluşumun farklı noktalarından çok sayıda toprak örneği alındı. Kaynaklarda yaklaşık bin numunenin laboratuvar incelemesi için gönderildiği aktarılırken, bazı numunelerin daha ayrıntılı analizlere tabi tutulacağı belirtildi.

Proje Başkanı Prof. Dr. Cenker Atila da daha önce yaptığı açıklamalarda özellikle organik maddeler üzerinde gerçekleştirilecek karbon analizlerinin önemine dikkat çekmişti.

Bu analizler sayesinde bölgede bulunan organik maddelerin yaşının belirlenmesi ve araştırmanın temel sorularından biri olan “oluşumun geçmişi” konusunda daha somut veriler elde edilmesi amaçlanıyor.

Nihai rapor 2027 baharında bekleniyor

Saha çalışmalarının tamamlanmasının ardından araştırmanın en önemli aşaması laboratuvar süreci olacak.

Andrew Jones’un verdiği bilgilere göre elde edilen verilerin değerlendirilmesi ve raporun hazırlanmasının gelecek yıl nisan veya mayıs aylarında tamamlanması hedefleniyor. Böylece 2026 sezonunda elde edilen radar, sondaj ve numune verileri bir bütün halinde değerlendirilecek.

Dolayısıyla bugün itibarıyla bölgede Nuh’un Gemisi’nin kesin olarak bulunduğunu söylemek mümkün değil. Araştırma ekibinin açıklamalarında da kesin sonucun laboratuvar incelemeleri sonrasında ortaya çıkacağı vurgulanıyor.

1959’dan beri gizemini koruyor

Doğubayazıt’taki gemi biçimli oluşum, 1959 yılında Harita Mühendisi Yüzbaşı İlhan Durupınar tarafından keşfedildi.

Durupınar, Doğu Anadolu Bölgesi'nin haritalandırılması amacıyla gerçekleştirilen hava çalışmaları sırasında Telçeker ve Üzengili köyleri arasındaki bu sıra dışı oluşumu fark etti.

Bölgenin şekli, yıllar içerisinde Nuh’un Gemisi anlatısıyla ilişkilendirildi ve çok sayıda yerli ve yabancı araştırmacının ilgisini çekti. Ancak bugüne kadar bilim dünyasında oluşumun Nuh’un Gemisi olduğuna ilişkin kabul edilmiş kesin bir kanıt ortaya konulmadı.

Bilimsel inceleme süreci devam ediyor

2026 yılında başlatılan yeni araştırma, önceki çalışmalardan farklı olarak yer altının gelişmiş teknolojilerle incelenmesi ve çok sayıda numunenin laboratuvarlarda değerlendirilmesi üzerine kuruldu.

Araştırma ekibi, elde edilen verilerin bilimsel yöntemlerle analiz edilmesini ve sonuçların daha sonra bilim dünyasıyla paylaşılmasını planlıyor.

Bu nedenle radar görüntülerinde tespit edilen anomaliler şimdilik araştırmanın dikkat çeken bulguları arasında yer alıyor. Anomalilerin neye işaret ettiği ise laboratuvar sonuçları ve diğer bilimsel analizler tamamlandıktan sonra daha net anlaşılacak.

Ağrı’daki Durupınar Formasyonu, böylece 2026 yılı araştırmalarıyla birlikte bir kez daha dünyanın dikkatini çekerken, gözler şimdi laboratuvar çalışmalarından çıkacak sonuçlara çevrildi.