Kültür&Sanat Tarih ve Kültürel Miras Anadolu'da Manşet 22.08.2026 07:37

24 Ağustos Akşehir Onur Günü: Büyük Taarruz’a giden yolun kritik durağı

24 Ağustos Akşehir Onur Günü, Büyük Taarruz öncesi karargâhın kentten ayrılışını ve gizli planın ardındaki futbol maçını hatırlatıyor.

Haberde aklına takılan ne?Özet, 5N1K veya kaynak bilgisini Manşet'e Sor.

24 Ağustos Akşehir Onur Günü: Büyük Taarruz’a giden yolun kritik durağı

Google Haberler Gündemi bizden takip et Anadolu'da Manşet'i tercih edilen kaynaklarına ekle, haberlerimizi Google'da daha sık gör. Bizi tercih et

Konya’nın Akşehir ilçesinde kutlanan 24 Ağustos Akşehir Onur Günü, Türk Kurtuluş Savaşı’nın dönüm noktalarından birini yeniden gündeme getiriyor. Batı Cephesi Karargâhı’nın 24 Ağustos 1922’de tüm ağırlıklarıyla kentten ayrılarak taarruz hattına yönelmesi, 26 Ağustos’ta başlayacak Büyük Taarruz öncesindeki son kritik aşamalardan biri olarak tarihe geçti.

Bugün Batı Cephesi Karargâhı Müzesi olarak hizmet veren yapı, Millî Mücadele’nin en önemli kararlarına ev sahipliği yaptı. Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın müze tanıtımında, binanın 18 Kasım 1921’de Batı Cephesi Komutanlığı karargâhı olarak kullanılmaya başlandığı ve Büyük Taarruz’un hazırlıklarıyla kararının burada şekillendiği belirtiliyor.

Taarruzun tarihi neden değişti?

Büyük Taarruz’un başlangıç tarihi ilk planlamada Nisan 1922 olarak düşünülüyordu. Ancak Akşehir Belediyesi’nin tarih anlatımında yer verilen, II. Ordu Komutanı Yakup Şevki Paşa’nın Kurmay Başkanı Kurmay Albay Sadık Atak’ın hatıralarına göre, Mustafa Kemal Paşa’nın Mart 1922’de Bolvadin’de Yakup Şevki Paşa ile yaptığı görüşmenin ardından hazırlık takvimi yeniden değerlendirildi.

Sadık Atak’ın aktardığına göre Yakup Şevki Paşa, Nisan ayında kapsamlı bir taarruz için gerekli şartların henüz oluşmadığını belirterek, bu görüşünü ayrıntılı bir raporla Ankara’ya bildirdi. Bunun üzerine Mustafa Kemal Paşa’nın Bolvadin’e giderek Yakup Şevki Paşa ile uzun bir görüşme yaptığı, ardından taarruzun Ağustos ayında gerçekleştirilmesi yönündeki görüşün benimsendiği anlatılıyor.

Bu karar, ordunun hazırlıklarını tamamlaması ve taarruz planının daha geniş bir gizlilik içinde yürütülmesi açısından belirleyici oldu. Mustafa Kemal Paşa, 23 Temmuz 1922’de Batı Cephesi Karargâhı’nın bulunduğu Akşehir’e geldi; 24 Temmuz’da Konya’ya geçti ve 27 Temmuz’da yeniden Akşehir’e döndü.

Futbol maçı kamuflaj oldu

Büyük Taarruz’un yeri ve tarihi düşman istihbaratından gizlenirken, komutanları Akşehir’de bir araya getirmek için dikkat çekici bir yöntem kullanıldı. 28 Temmuz 1922’de subaylar arasında düzenlenen futbol maçı, ordunun üst düzey komutanlarını kentte toplamak için kamuoyuna sunulan görünür gerekçeydi.

Mustafa Kemal Atatürk, Nutuk’ta komutanların futbol maçını izleme bahanesiyle Akşehir’e çağrıldığını ve 28-29 Temmuz gecesi taarruz konusunda görüş alışverişi yapıldığını anlatır. Kara Harp Okulu’nun yayımladığı Nutuk bölümünde, bu toplantının ardından 15 Ağustos’a kadar hazırlıkların tamamlanması hedefinin belirlendiği aktarılıyor.

Maçın basına duyurulması, planın gizlenmesindeki en önemli ayrıntılardan biriydi. Cephe karargâhının futbol takımı ile kolordular karması karşı karşıya geldi. Toprak zeminde, filesiz kalelerle oynanan karşılaşmada futbolcuların bir bölümünün postal ya da askerî ayakkabılarla sahaya çıkması, dönemin şartlarını da gözler önüne serdi. Tarihe geçen maç 2-2 berabere sonuçlandı.

Maçtan sonra asıl toplantı yapıldı

Karşılaşmayı izleyenler arasında Mustafa Kemal Paşa’nın yanı sıra Fevzi Paşa, İsmet Paşa, Yakup Şevki Paşa, Nurettin Paşa ve Fahrettin Paşa da bulunuyordu. Komutanların bir bölümü, futbol maçını izlemek görüntüsü altında Akşehir’e gelirken, asıl gündem akşam saatlerinde Batı Cephesi Karargâhı’nda ele alındı.

Maçın ardından yapılan toplantıda kolordu komutanlarına Büyük Taarruz’un ana hatları aktarıldı. Atatürk, Fevzi Paşa, İsmet Paşa ve diğer komutanlar, daha önce hazırlanan planı yeniden gözden geçirerek görüşleri birleştirdi. 30 Temmuz’da taarruzun şekli ve ayrıntıları üzerinde yeniden çalışıldı; Millî Savunma Bakanı Kâzım Paşa’nın 1 Ağustos’ta Akşehir’e gelmesiyle ordunun hazırlıklarında bakanlığa düşen görevler de belirlendi.

Bu yönüyle Akşehir’deki futbol karşılaşması, yalnızca sembolik bir spor etkinliği değil, savaşın kaderini etkileyecek bir askerî toplantıyı perdeleyen stratejik bir kamuflaj olarak öne çıktı. Sahanın çevresindeki kalabalık, komutanların aynı kentte bulunmasına makul bir açıklama sağlarken, karar toplantısının gerçek amacı dışarıdan gizlendi.

Akşehir’den Kocatepe’ye uzanan yol

24 Ağustos 1922’de Batı Cephesi Karargâhı ve birlikler, Akşehir’den ayrılarak taarruz hattına doğru hareket etti. Karargâhın kentten ayrılışı, aylar süren hazırlıkların sahaya aktarılmaya başlandığı anlamına geliyordu. Türk ordusu Kocatepe’ye ulaşırken, Büyük Taarruz için son düzenlemeler de tamamlandı.

26 Ağustos 1922 sabahı başlayan Büyük Taarruz, 30 Ağustos’ta Başkomutanlık Meydan Muharebesi’ndeki zaferle yeni bir aşamaya ulaştı. Türk ordusunun ilerleyişi İzmir’in 9 Eylül 1922’de kurtarılmasıyla sonuçlandı. Böylece Akşehir’de büyük bir gizlilik içinde yürütülen hazırlıklar, Anadolu’nun bağımsızlık mücadelesinin zaferle tamamlanmasına uzanan sürecin önemli halkalarından biri oldu.

Akşehir’in tarihî rolü

24 Ağustos Akşehir Onur Günü, yalnızca bir karargâhın kentten ayrıldığı tarihi değil, Millî Mücadele’nin en kritik kararlarının Akşehir’de nasıl planlandığını da hatırlatıyor. Bir tarafta sıradan bir futbol karşılaşması izlenimi veren kalabalık, diğer tarafta Türkiye’nin geleceğini belirleyecek askerî kararlar vardı.

Akşehir’in bu tarihî rolü, bugün Batı Cephesi Karargâhı Müzesi’nde sergilenen belge, fotoğraf ve hatıralarla yaşatılıyor. Müze, Atatürk’ün çalışma odası ile İsmet Paşa ve Kurmay Başkanı Asım Gündüz’ün odalarının bulunduğu yapı içinde, Büyük Taarruz’a giden hazırlık sürecinin izlerini ziyaretçilere aktarıyor.

Sen ne düşünüyorsun?Tek dokunuşla değerlendir

Bu haberi tartış

Kurumsal

Politikalar

Servisler